Gwylio’r Oriau Brig am Wythnos

9 Mai 2014

gan Huw Onllwyn

S4C makes me want to smoke crack

Dyna oedd enw EP 7 modfedd a ryddhawyd, yn 1995, gan gwmni recordiau Atol. Dim ond 500 copi oedd ar gael, ac mae’n brin iawn o’r herwydd (yn enwedig gan ei fod yn cynnwys yr unig fersiwn o Gariadon Ffôl, gan Catatonia). ‘Rwyf ar ddeall fod ‘S4C makes me want to smoke crack: Vol2’ ar gael, hefyd.

Mae teitl yr EP yn wrthgyferbyniad diddorol i’r hyn a glywais yn aml gan fy mam, tra ‘roeddwn yn hogyn bach yn Rhiwbeina. Ei neges oedd ei fod yn ddyletswydd, yn bleser ac yn fraint i gael gwylio rhaglenni Cymraeg ar y teledu. Wel, ‘rwy’n cofio Disg a Dawn, Ryan a Ronnie, Fo a Fe ac ychydig o Pobl y Cwm. Ond rwy’n ofni mai Dr Who, Top of the Pops (David Bowie yn canu Starman, Rod Stewart gyda Maggie May, Hot Love gan T Rex), Lost in Space a Dixon of Dock Green oedd fy hoff rhaglenni – ac, yn wir i chi, dros y blynyddoedd (maith, maith) rwyf wedi gwylio llawer mwy o raglenni’r BBC a Channel 4 nag arlwy S4C. Ac, erbyn hyn wrth gwrs, mae modd i mi bori drwy rhaglenni difyr ac ysgafn y Discovery Channel, Living, Sky Atlantic a Dave.

Mae hyn oll yn hollol warthus, wrth gwrs, yn enwedig o gofio fy mod yn dod o deulu Cymraeg (‘roedd mam yn athrawes yn yr ysgol gynradd cyntaf yng Nghaerdydd, sef Ysgol Bryntaf) – a fy mod wedi gweithio i Fwrdd yr Iaith Gymraeg am flynyddoedd lawer.

Gan fy mod innau, ac eraill, heb wylio S4C ddigon, mae Rhodri Talfan Davies, Cyfarwyddwr BBC Cymru, yn pryderu erbyn hyn am y gostyngiad o 16% yn nifer y bobl sy’n gwylio S4C yn ystod yr oriau brig (http://www.bbc.co.uk/newyddion/27298868). Yn y cyfamser, mae S4C wedi ryddhau fersiwn newydd o’i wefan a, thrwy hynny, ceisio codi proffil y sianel. Fe ddaeth yn amser i mi helpu’r achos. Dyma ddatgan, felly, fy mod, am wythnos gyfan, am wylio un rhaglen bob nos ar S4C – am y tro cyntaf yn fy mywyd.

‘Rwyf eisoes wedi eu dewis (wele isod). Mae pob un yn cael eu darlledu yn ystod oriau brig S4C (rhwng 6.30 a 9.30pm – sef yr amser lle gellir disgwyl i’r teulu ymgynnull o flaen y sgrin i fwynhau rhaglen neu ddwy). Fe fyddaf yn cychwyn yr arbrawf ar nos Sadwrn, 10 Mai.

Fe fyddaf yn adrodd bob dydd ar rhaglen y noson cynt. Yr hyn y gallaf ei ddweud ar hyn o bryd, fodd bynnag, yw fy mod yn teimlo fel dyn diarth yn mynd ar daith i rhyw wlad estron.

A yw Band Tylorstown yn fand pres ‘cutting edge’? Johannes Ockeghem – my kind of guy? Beth fydd i’w weld ar fferm Richard Rogers (ac a fydd e’n son am ei waith yn adeiladu’r Ganolfan Pompidou)? Beth os na fydd gafr eto? A fydd alcohol ar gael ym mharti Arabella? Pwy yw Llio, Dani, Cherry a Barry? Yw Maggie Post dal yn byw yn y Cwm?

Amser a ddengys..

Y rhaglenni:

Band Cymru: Nos Sadwrn: 9.00pm

Band Tylorstown, Chamber Winds a Band Jas y Brifddinas sy’n cystadlu heno yn Theatr y Parc a’r Dâr, Treorci. Morgan Jones ac Elin Llwyd fydd ynghanol swn a sglein y bandiau pres, chwyth a jazz sy’n brwydro am y cyfle i ennill £10,000.

Requiem: Nos Sul: 8.30pm

Mae’r gyfres yn parhau wrth i ni ddilyn stori datblygiad y Requiem fel ffurf gerddorol. Bydd yr ail raglen yn olrhain hanes cerddorol cynnar y Requiem gyda gweithiau gan Johannes Ockeghem a Tomas Luis de Victoria. Byddwn hefyd yn dadansoddi sut roedd Johannes Brahms wedi newid trywydd y ffurf am byth yn y bedwaredd ganrif ar bymtheg.

Ffermio: Nos Lun: 8.25pm

Bydd Meinir yn ymweld â Richard Rogers ar ei fferm ar Ynys Môn; bydd Daloni yn cwrdd â dau ffermwr ifanc sydd wedi dod at ei gilydd i ffermio ar y cyd yn ardal Llangernyw a bydd Alun yn dilyn Prif Weithredwr y Sioe Frenhinol a’i ddirprwy yn ystod diwrnod yn llawn o heriau i godi arian ar gyfer y Sir Nawdd eleni.

Y Goeden Faled: Nos Fawrth: 8.25pm

Yr wythnos hon, cystadlu a charu sy’n cael sylw Cerys Matthews. Bydd Dr Meredydd Evans, yn trafod y traddodiad canu cystadleuol, a chawn hefyd glywed fersiwn unigryw Cerys o ‘Oes Gafr Eto’. I Ynys Môn ac Ynys Llanddwyn, cartref Dwynwen, Nawddsant Cariadon Cymru, yr aiff Cerys nesaf, wrth fynd ar drywydd y gân serch llawn hiraeth, ‘Titrwm Tatrwm’.

Porc Peis Bach – Hanes y Bron: Nos Fercher 8.25pm

Drama boblogaidd gyda Wynford Ellis Owen, Nia Caron a Siôn Trystan Roberts. Yn y bennod hon, mae’r paratoadau ar gyfer dathliadau pen-blwydd Arabella yn creu problemau i bawb.

Rownd a Rownd: Nos Iau: 7.30pm

Ar y ffarm mae pethau’n mynd o ddrwg i waeth i Llio gydag Ifan a’i fam yn mynd ar ei nerfau yn llwyr. Mae hi’n gwybod beth sydd angen ei wneud ond ydy hi’n ddigon dewr i dorri calon Ifan? Gyda Dani’n ei hanwybyddu ar ôl y ffrae, mae Cherry’n benderfynol bod rhaid gwneud rhywbeth i wneud iddi sylweddoli sut un ydy Barry. Mae hi’n troi at yr unig berson all helpu – Wyn! Mae o’n benderfynol o helpu ei ferch, hyd yn oed os ydy hynny’n creu trafferthion i eraill.

Pobl y Cwm: Nos Wener: 6.30pm

Caiff Iolo lond bol ar gyflwr afiach y ty. Ydy Rhys yn closio gormod at Sheryl?

 

Rhannu'r erthygl hon

sylw ar yr adroddiad yma